Kısa Hikaye: Keskin Dil ve Taş
Hakkında
Kısa Hikaye: Keskin Dil ve Taş
Bir köyde, başkalarının kusurlarını diline dolamadan duramayan,
her sohbetin sonunda mutlaka birinin açığını arayan ve kendini,
“Ben sadece gördüğümü/duyduğunu söylüyorum, yalan değil ya!”
diyerek savunan bir adam yaşarmış.
Bu durumdan rahatsız olan ama huyuna da engel olamayan adam,
bir gün köyün bilge ihtiyarına gidip dert yanmış:
Hocam,
dilimi bir türlü tutamıyorum;
istemeden de olsa insanların arkasından konuşuyorum,
gıybet ediyorum. Sonra pişman oluyorum ama yine yapıyorum.
Bu işin manevi bir çaresi, bir ilacı yok mu?
Bilge adam,
duvara asılı olan cübbesini işaret etmiş.
Cübbesinin cebinden avuç içi kadar, düz,
dere kenarından bulunmuş bir taş çıkarmış ve adama uzatmış:
Evladım, demiş.
Bu taşı al. Bugün akşama kadar cebinde taşı.
Ne zaman birinin arkasından hoşuna gitmeyecek bir söz edersen,
o an hemen elini cebine at, bu taşı çıkar ve yere sertçe vur ama kırma.
Yarın sabah taşı alıp gel, konuşalım.
Adam şaşırmış ama denemeye karar vermiş.
Taşı cebine koymuş ve günlük işlerine dönmüş.
Köy meydanında otururken öğleye doğru iki komşusunun tembelliğinden dem vururken
eli cebine gitmiş.
Taşı çıkarmış ve "Ne yapıyorum ben?" diyerek kaldırım taşına sertçe vurmuş.
Taşın sesiyle irkilmiş, çevresindekiler garipseyince susmuş.
Akşamüstü kahvehanede bir başkasının kılığı kıyafetiyle alay ederken bulmuş kendini.
Hemen yine taşı çıkarmış ve yere vurmuş.
Bu sefer taşın bir kenarı hafifçe ufalanmış, yüzeyinde yeni bir çizik oluşmuş.
Gün bittiğinde adam evine dönmüş.
Gece yastığa başını koyduğunda cebindeki taşa dokunmuş;
taşın kenarları artık keskin değil, darbelerden dolayı aşınmış,
yer yer çatlamış ve tozlanmışmış.
Ertesi sabah,
mahcup bir halde taşı alıp bilgenin yanına gitmiş.
Bilge ihtiyar, taşın son halini incelemiş ve adama dönmüş:
Gördün mü?
Taş bile her darbede biraz daha yıprandı,
eski şeklini kaybetti. Senin ağzından çıkan her gıybet sözü de,
o taşın taşa vurması gibi, muhatabının kalbine ve haysiyetine inen birer darbedir.
Bilge adam, sözlerine hakikatlerle devam etmiş:
“Kişiye kıyamet günü kitabı açılmış olarak getirilir.
Kitabına bakan kişi şöyle der:
Ya rabbi, benim işlediğim şu şu ibadetlerimin sevapları nerede?
Onları kitabımda göremiyorum.”
Bunun üzerine Allah teala şöyle buyurur:
“İnsanları gıybet etmen nedeniyle ibadetlerinin sevapları imha edildi.”
(Münziri, et-Tergıb, Beyrut, 2002, 3/332)
Sen zannediyorsun ki 'gördüğümü söylüyorum'la kurtulursun.
Bilakis, eğer söylediğin doğruysa o gıybettir;
eğer yalan ise, hem gıybet hem de iftiradır, iki katlı çirkin bir günahtır.
"Gıybet, eğer doğru olsa;
(onu) söylemek, o adamın gıyabında, hoşuna gitmeyecek bir şeyi söylemektir.
Eğer yalan olsa; hem gıybet, hem iftiradır, büyük bir günahtır." (Mektubat)
İhtiyar, elindeki aşınmış taşı tekrar adama uzatmış ve son olarak şunları söylemiş:
"Nasıl ki bir insan kendi ölü kardeşinin etini yemekten tiksinir (Hucurat Suresi, 12. Ayet),
manen de gıybet eden aynen öyledir.
Vicdanı ve fıtratı bozulmamış her insan bundan iğrenir.
Gıybet eden adam, kendi amel-i salihini (iyi amellerini) o gıybet ettiği adamın defter-i
seyyiatına (günah defterine) nakleder, kendi sevaplarını ona verir." (Mesnevi-i Nuriye)
Gördün mü evladım?
Gıybet sadece bir söz değil; kul hakkıdır, gönül yıkmaktır,
kendi sevabını başkasına hediye etmektir.
Adam başını öne eğmiş,
büyük bir pişmanlık duymuş.
O günden sonra birinin arkasından konuşmaya yeltendiğinde,
cebindeki o hayali taşın ağırlığını ve aşınmışlığını hissetmiş,
önce kendi dilini ve kalbini yoklamaya başlamış.